Xây dựng Chiến lược biển Việt Nam đến năm 2020 với mục tiêu “ phấn đấu để nước ta trở thành một quốc gia mạnh về biển, giàu lên từ biển, bảo vệ vững chắc chủ quyền quốc gia trên biển, góp phần giữ vững ổn định và phát triển đất nước; xây dựng các trung tâm kinh tế lớn vùng duyên hải gắn với các hoạt động kinh tế biển làm động lực quan trọng đối với sự phát triển của cả nước” là sự tiếp tục đường lối đổi mới, mở cửa nền kinh tế trong tình hình mới.
Từ đó đến nay, chúng ta đã thành lập hơn 249 khu công nghiệp và khu chế xuất, hơn 60 khu kinh tế cửa khẩu. Đối với các khu kinh tế ven biển, Nghị quyết số 09-NQ/TW ngày 09 tháng 02 năm 2007 của Hội nghị lần thứ tư Ban Chấp hành Trung ương Đảng khóa X đã xác định, để góp phần thực hiện mục tiêu cụ thể về kinh tế là “Phấn đấu đến năm 2020, kinh tế trên biển và ven biển đóng góp khoảng 53% - 55% GDP, 55% – 60% kim ngạch xuất khẩu của cả nước. Giải quyết tốt các vấn đề xã hội, cải thiện một bước đáng kể đời sống nhân dân vùng biển và ven biển. Phấn đấu thu nhập bình quân đầu người cao gấp hai lần so với thu nhập bình quân chung của cả nước”; sẽ triển khai “xây dựng một số thương cảng quốc tế có tầm cỡ khu vực, hình thành một số tập đoàn kinh tế mạnh… Xây dựng một số khu kinh tế mạnh ở ven biển; xây dựng cơ quan quản lý nhà nước tổng hợp, thống nhất về biển có hiệu lực, hiệu quả; mở rộng hợp tác quốc tế trong các lĩnh vực về biển”. Như vậy, việc “xây dựng các khu kinh tế, các khu công nghiệp tập trung và khu chế xuất ven biển gắn với phát triển các khu đô thị ven biển” là một trong năm lĩnh vực ưu tiên mang tính chiến lược để tạo đột phá cho sự phát triển kinh tế biển thời kỳ đến năm 2020 và xa hơn.
Theo Đề án “Quy hoạch phát triển các Khu kinh tế ven biển của Việt Nam đến năm 2020” được Thủ tướng Chính phủ phê duyệt, sẽ hình thành hệ thống 15 khu kinh tế ven biển, đây sẽ là những hạt nhân để góp phần hình thành các khu kinh tế năng động, thúc đẩy sự phát triển chung, nhất là đối với các khu vực chưa phát triển trên các vùng ven biển của nước ta; đồng thời tạo tiền đề thu hút mạnh mẽ các nguồn vốn đầu tư, đặc biệt là vốn đầu tư nước ngoài để phát triển kinh tế biển. Như vậy, sứ mệnh của các khu kinh tế ven biển này chủ yếu là cùng với các thành phố lớn ven biển hiện có tạo thành những trung tâm kinh tế biển mạnh, vươn ra biển xa, phù hợp với xu thế phát triển của thế giới cũng như yêu cầu phát triển kinh tế và bảo vệ Tổ quốc Việt Nam trong tình hình mới.
Việc xây dựng các khu kinh tế ven biển đã và đang được triển khai theo hướng nhất quán, đồng bộ với việc thực hiện các nhiệm vụ khác của Chiến lược Biển Việt Nam đến năm 2020. Theo tinh thần của Chiến lược biển Việt Nam, việc phát triển kinh tế biển phải được tiến hành một cách bài bản, hệ thống và được xây dựng trên cơ sở các luận chứng khoa học vững chắc, trong đó công tác quy hoạch, trước hết là đối với một số lĩnh vực thuộc kết cấu hạ tầng then chốt, phải được ưu tiên. Đến nay, hai trong số đó là quy hoạch phát triển hệ thống cảng biển và quy hoạch phát triển hệ thống đường bộ ven biển đã được Thủ tướng Chính phủ phê duyệt, đánh dấu bước chuyển biến có ý nghĩa bước ngoặt trong tư duy kinh tế biển và quyết tâm chính sách phát triển kinh tế biển của Đảng và Chính phủ.
Nằm trong quy hoạch các khu kinh tế ven biển Miền Trung, Khu kinh tế Nhơn Hội (tỉnh Bình Định) có vị trí quan trọng trong thực hiện Chiến lược Biển Việt Nam đến năm 2020 với định hướng xây dựng trở thành cửa mở hướng ra biển của khu vực và theo hướng hợp tác phát triển hành lang kinh tế Đông - Tây và Bắc - Nam, hội nhập kinh tế khu vực ASEAN và các nước tiểu vùng sông Mê Kông mở rộng. Tại Quy chế hoạt động của Khu kinh tế Nhơn Hội ban hành theo Quyết định số 17/2010/QĐ-TTg ngày 03/3/2010 của Thủ tướng Chính phủ đã nêu rõ các mục tiêu phát triển chủ yếu của Khu kinh tế Nhơn Hội với ba trong số đó là:
- Khai thác tối đa lợi thế về điều kiện tự nhiên, vị trí địa lý kinh tế và chính trị trong giao thương, dịch vụ quốc tế và trong nước để trở thành một đầu mối giao lưu quốc tế quan trọng, góp phần mở rộng thị trường khu vực Nam Trung Bộ, Tây Nguyên và là cầu nối với thị trường Đông Bắc Campuchia, Nam Lào và miền Trung Thái Lan.
- Xây dựng kho trung chuyển gắn với việc đầu tư và khai thác có hiệu quả khu cảng biển nước sâu và các công trình hậu cần cảng Nhơn Hội để cùng với Quốc lộ 19, Cửa khẩu Đức Cơ, Bờ Y tạo thành cửa ngõ quan trọng thông thương ra biển của vùng Nam Trung Bộ, Tây Nguyên và tiểu vùng sông Mê Kông mở rộng.
- Xây dựng Khu đô thị mới Nhơn Hội, Khu đô thị - dịch vụ Cát Tiến và Nhơn Lý, đồng thời ưu tiên đầu tư phát triển các khu du lịch sinh thái gắn với đầm - núi - biển trong Khu kinh tế Nhơn Hội để trở thành khu du lịch quốc gia với vai trò là một trong những trung tâm du lịch của vùng duyên hải Nam Trung Bộ.
Thực hiện mục tiêu phát triển trên, trong 5 năm qua Khu kinh tế Nhơn Hội đã cơ bản hoàn thành công tác quy hoạch chi tiết, tập trung giải phóng mặt bằng và đầu tư xây dựng các công trình hạ tầng kỹ thuật thiết yếu về giao thông đối nội cũng như đối ngoại, cấp điện, cấp nước, chuẩn bị mặt bằng …. . Đến nay Khu kinh tế đã thu hút 32 dự án đầu tư với vốn đăng ký khoảng 1,7 tỷ USD, phần lớn là các dự án đầu tư vào các khu chức năng của Khu kinh tế tạo tiền đề cho Khu kinh tế phát triển trong tương lai. Một số công trình trọng điểm đã và đang được tiếp tục đầu tư trong Khu kinh tế sẽ có những đóng góp quan trọng để thực hiện Chiến lược Biển Việt Nam đến năm 2020 là:
- Nằm trong quy hoạch phát triển hệ thống cảng biển Quốc gia, Khu cảng Nhơn Hội có diện tích trên 210 ha (không kể mặt nước cảng) với trên 2.600 mét bến, bao gồm cảng phục vụ cho khu phi thuế quan, cảng container, cảng bách hóa hàng rời và hệ thống kho ngoại quan, kho CFS …, được xây dựng với mục tiêu cùng với cảng Quy Nhơn hiện nay trở thành thương cảng quốc tế của khu vực, điểm trung chuyển, tái chế hàng hóa quốc tế với sản lượng hàng thông qua trên 20 triệu tấn vào năm 2020. Phục vụ tốt yêu cầu phát triển của tỉnh Bình Định, khu vực Nam Trung Bộ và trục kinh tế Đông Tây.
- Khu đô thị mới Nhơn Hội và các đô thị - dịch vụ vệ tinh Cát Tiến, Nhơn Lý với diện tích quy hoạch 1.120 ha, dân số 15 vạn dân đang được triển khai thi quốc tế ý tưởng thiết kế quy hoạch xây dựng để cùng với thành phố Quy Nhơn (đô thị loại I) trở thành trung tâm đô thị thương mại-dịch vụ-du lịch của khu vực miền Trung và Tây Nguyên.
- Khu công nghiệp và khu phi thuế quan với diện tích quy hoạch khoảng 1.900 ha phục vụ sản xuất, chế biến nông lâm, thuỷ hải sản, công nghiệp cơ khí, hàng tiêu dùng… nhằm khai thác, sử dụng có hiệu quả tài nguyên biển và vùng ven biển; ngoài ra sẽ xây dựng nhà máy lọc hoá dầu với công nghệ - kỹ thuật hiện đại, công suất khoảng 10 triệu tấn dầu thô/năm, khi đi vào vận hành sẽ đáp ứng một phần nhu cầu xăng dầu trong nước, góp phần bảo đảm an ninh năng lượng quốc gia, giảm dần sự phụ thuộc vào nguồn cung sản phẩm xăng dầu từ nước ngoài.
Tóm lại, hệ thống các khu kinh tế ven biển có vị trí đặc biệt trong chiến lược biển Việt Nam trong tiến trình đưa nước ta trở thành một quốc gia mạnh về biển và làm giàu từ biển. Là mắt xích trong hệ thống đó, Khu kinh tế Nhơn Hội cần được tiếp tục tập trung đầu tư một cách đồng bộ các công trình hạ tầng kỹ thuật cũng như xã hội thiết yếu để có thể sớm thực hiện mục tiêu chiến lược đó, trở thành một trong những trung tâm kinh tế biển mạnh, vững vàng vươn ra biển xa.
NNT (trích từ Bản tin KKT số 3-2010)
Tin tức 